توسط : در دنیای مهندسی شبکه، این سوال حکم جنگ کلاسیک «اندروید در برابر آیفون» را دارد! در یک سوی میدان، سیسکو (Cisco) ایستاده است؛ غول آمریکایی با شهرت جهانی، پایداری سختافزاری بینظیر و البته قیمتهای بالا. در سوی دیگر، میکروتیک (MikroTik) قرار دارد؛ رقیب جسور اروپایی (لتونی) که با قیمتهای باورنکردنی و امکانات نرمافزاری نامحدود، بازار کشورهای در حال توسعه و ایران را قبضه کرده است. برای یک مدیر IT یا صاحب کسبوکار، انتخاب بین این دو برند میتواند گیجکننده باشد. آیا ارزان بودن میکروتیک نشانه ضعف کیفیت است؟ آیا هزینه کردن برای سیسکو در یک شرکت ۲۰ نفره توجیه اقتصادی دارد؟ رسانه آلفاتک در این نقد و بررسی تخصصی، کالبدشکافی دقیقی از این دو برند انجام میدهد تا بهترین گزینه را متناسب با مقیاس کسبوکارتان انتخاب کنید.
فهرست مطالب
- فلسفه طراحی؛ سختافزار محور یا نرمافزار محور؟
- میکروتیک؛ چاقوی سوئیسی دنیای شبکه
- سیسکو؛ استاندارد سازمانی و پایداری مطلق
- جدول مقایسه فنی و قیمتی (Cisco vs MikroTik)
- رابط کاربری: جنگ Winbox با CLI
- سناریوهای تصمیمگیری؛ کی چی بخریم؟
- سوالات متداول
- سخن پایانی
فلسفه طراحی؛ سختافزار محور یا نرمافزار محور؟
تفاوت اصلی این دو برند در DNA آنهاست:
- سیسکو (Cisco): تمرکز اصلی بر روی تولید سختافزارهای اختصاصی (ASIC) است. سیسکو چیپهایی میسازد که فقط برای جابجایی پکتهای شبکه طراحی شدهاند. نرمافزار (IOS) روی این سختافزار قدرتمند سوار میشود. نتیجه؟ پایداری فوقالعاده بالا زیر بار ترافیک سنگین.
- میکروتیک (MikroTik): تمرکز اصلی بر روی کرنل لینوکس و نرمافزار (RouterOS) است. سختافزارهای میکروتیک (RouterBoard) در واقع کامپیوترهای کوچکی (CPU عمومی) هستند که سیستمعامل قدرتمند RouterOS را اجرا میکنند. قدرت اصلی میکروتیک در انعطافپذیری نرمافزاری آن نهفته است.
میکروتیک؛ چاقوی سوئیسی دنیای شبکه
میکروتیک در ایران محبوبیت عجیبی دارد و دلیل آن فقط قیمت نیست. شما با خرید ارزانترین روتر میکروتیک (حتی مدلهای ۵۰ دلاری)، به تمام قابلیتها دسترسی دارید. هیچ لایسنس جداگانهای برای VPN، فایروال، هاتاسپات (Hotspot)، مدیریت پهنای باند (Queues) یا MPLS نیاز نیست.
مزایای کلیدی:
- نسبت کارایی به قیمت (Price/Performance) بیرقیب.
- یادگیری آسانتر و منابع آموزشی فراوان فارسی.
- راهاندازی سریع سرویسهای کوچک (مثل محدود کردن اینترنت کارمندان).
سیسکو؛ استاندارد سازمانی و پایداری مطلق
سیسکو برای محیطهایی ساخته شده که «قطعی» در آنها تعریف نشده است (Mission Critical). اگر شبکه دیتاسنتر بانک، بیمارستان یا توزیع برق را طراحی میکنید، نمیتوانید روی باگهای نرمافزاری ریسک کنید. سیسکو ممکن است امکانات جانبی فانتزی (مثل گرافهای رنگی مصرف اینترنت) را به راحتی میکروتیک نداشته باشد، اما وظیفه اصلی خود (Routing & Switching) را با بالاترین کیفیت و بدون افت سرعت انجام میدهد.
مزایای کلیدی:
- طول عمر سختافزاری بسیار بالا (MTBF).
- پروتکلهای استاندارد و سازگاری با تمام تجهیزات دنیا.
- امنیت و پایداری تضمین شده در لایههای Core و Edge.
جدول مقایسه فنی و قیمتی (Cisco vs MikroTik)
برای یک مقایسه منصفانه، پارامترهای زیر را بررسی کنید:
| معیار | میکروتیک (MikroTik) | سیسکو (Cisco) |
|---|---|---|
| هزینه اولیه | بسیار ارزان | گران (حتی مدلهای استوک) |
| هزینه لایسنس | رایگان (لولهای مختلف روی سختافزار هست) | نیازمند لایسنس (IP Base, Security, etc) |
| رابط کاربری | گرافیکی (Winbox) + وب + ترمینال | خط فرمان حرفهای (CLI) |
| پایداری (Stability) | خوب (اما آپدیتهای زیاد ممکن است باگ داشته باشند) | عالی (Rock Solid) |
| بازار هدف | SOHO, SMB، WISPها | Enterprise، دیتاسنتر، ISPهای بزرگ |
رابط کاربری: جنگ Winbox با CLI
یکی از دلایل نفوذ میکروتیک، نرمافزار محبوب Winbox است. یک محیط گرافیکی سبک که به ادمین اجازه میدهد بدون حفظ کردن دستورات پیچیده، با چند کلیک سناریوهای NAT یا VPN را پیادهسازی کند. این برای مدیران شبکهای که تخصص عمیق ندارند، یک موهبت است.
در مقابل، سیسکو همچنان به محیط متنی CLI وفادار است. اگرچه یادگیری آن سختتر است و منحنی یادگیری (Learning Curve) تندی دارد، اما برای یک متخصص حرفهای، سرعت تایپ دستورات و کپی-پیست کردن اسکریپتها در CLI بسیار سریعتر از کلیک کردن در منوهاست.
سناریوهای تصمیمگیری؛ کی چی بخریم؟
بیایید تعارف را کنار بگذاریم و بر اساس واقعیتهای بازار نسخه بپیچیم:
- شرکت کوچک/متوسط (تا ۲۰۰ کاربر): برنده قطعی میکروتیک است. خرید سیسکو در این مقیاس اغلب هدر دادن بودجه است. میکروتیک به راحتی اینترنت را مدیریت میکند، ارتباط بین دفاتر را برقرار میسازد و هزینههای شما را تا یکدهم کاهش میدهد.
- ارتباطات وایرلس (WISP): میکروتیک پادشاه وایرلس ارزانقیمت است.
- هسته شبکه سازمان بزرگ (Core Layer): بدون شک سیسکو. در جایی که قرار است گیگابیتها ترافیک بدون وقفه جابجا شود، پایداری سختافزاری سیسکو حرف اول را میزند.
- آموزش و یادگیری: اگر میخواهید وارد بازار کار ایران شوید، باید هر دو را یاد بگیرید.
سوالات متداول
۱. آیا امنیت میکروتیک پایین است؟
این یک باور غلط است. امنیت به «کانفیگ ادمین» بستگی دارد نه برند. اگر پورتهای پیشفرض را ببندید و فایروال را درست تنظیم کنید، میکروتیک بسیار امن است. اما چون تنظیمات پیشفرض آن بازتر است، بیشتر مورد هدف هکرها قرار میگیرد.
۲. آیا میتوانم روی روتر میکروتیک ماژول فیبر نوری نصب کنم؟
بله، اکثر روترهای میانرده و بالارده میکروتیک (سری CCR و CRS) دارای پورتهای SFP و SFP+ هستند و کاملاً با زیرساخت فیبر سازگارند.
۳. برای شروع یادگیری شبکه کدام بهتر است؟
دورههای سیسکو (CCNA) مفاهیم بنیادی شبکه را عمیقتر آموزش میدهند، اما دورههای میکروتیک (MTCNA) عملیاتیتر هستند و سریعتر شما را وارد بازار کار پروژههای کوچک میکنند.
سخن پایانی
جنگ بین میکروتیک و سیسکو، برنده مطلقی ندارد؛ برنده نهایی کسی است که «ابزار درست» را برای «کار درست» انتخاب کند. برای ۹۰٪ کسبوکارهای ایرانی، میکروتیک با قیمت مقرونبهصرفه و امکانات وسیع، گزینهای کاملاً منطقی و کافی است. اما اگر در مقیاس Enterprise فعالیت میکنید و پایداری ۹۹.۹۹۹٪ هدف شماست، هیچچیز جای آرامش خاطر تجهیزات سیسکو را نمیگیرد. برای آشنایی با مدلهای مختلف و مطالعه نقد و بررسیهای دقیقتر، میتوانید بخش تجهیزات اکتیو در وبسایت آلفاتک را دنبال کنید.
