نوآوری‌های خیره‌کننده لنوو در جام جهانی ۲۰۲۶؛ از دوربین دید داور تا تحلیل‌های هوش مصنوعی

جام جهانی ۲۰۲۶ علاوه بر اینکه فراگیرترین رویداد ورزشی تاریخ با فرمت جدید ۴۸ تیمی است، به صحنه‌ای برای نمایش جدیدترین نوآوری‌های تکنولوژی نیز تبدیل شده است. اکنون که مرحله گروهی این مسابقات تاریخی با موفقیت به پایان رسیده و مسابقات حساس مرحله یک‌شانزدهم نهایی در جریان است، نگاهی به فناوری‌های به کار رفته در این تورنمنت می‌اندازیم.

نوآوری‌های متعددی تجربه تماشای این بازی زیبا را چه برای هواداران و چه برای تیم‌ها به شدت ارتقا داده‌اند. فناوری‌هایی مانند «نمای داور» (Referee View)، «آواتارهای بازیکنان» و سیستم تحلیل‌گر «FIFA AI Pro» که با همکاری لنوو (Lenovo) به عنوان شریک رسمی فناوری فیفا توسعه یافته‌اند، برای اولین بار در این سطح از مسابقات به کار گرفته شده‌اند.

فناوری نمای داور (Referee View)؛ فوتبال از نگاه قاضی میدان

«نمای داور» یا Referee View، حاصل یک دوربین ویدیویی بسیار کوچک و سبک است که به شکلی ایمن روی سر داور اصلی مسابقه نصب می‌شود. این دوربین زاویه دید داور را در طول مسابقه ثبت می‌کند. در تمام بازی‌های مرحله گروهی از این فناوری استفاده شد و ویدیوها و صدای باکیفیت (HD) را به صورت لحظه‌ای و زنده برای پخش تلویزیونی و همچنین استفاده در برنامه‌های تحلیل پس از بازی ارسال کرد.

شرکت لنوو با استفاده از الگوریتم‌های اختصاصی خود، تصاویر ارسالی را به شدت لرزش‌گیری و تثبیت (Stabilize) می‌کند. این الگوریتم می‌تواند نقص‌های تصویر اصلی، به ویژه تکان‌های شدید ناشی از دویدن داور را اصلاح کند.

این فناوری به یکی از جذاب‌ترین بخش‌های مسابقات تبدیل شده است؛ چرا که زاویه‌های فوق‌العاده‌ای از شوت‌های از راه دور، دریبل‌های تماشایی و شدت درگیری‌های داخل زمین را به تماشاگران نشان می‌دهد.

آواتارهای سه‌بعدی؛ انقلابی در نمایش تصمیمات آفساید

یکی از قابل‌توجه‌ترین نوآوری‌های جام جهانی ۲۰۲۶، پخش صحنه‌های آفساید با استفاده از آواتارهای بسیار واقعی‌تر از بازیکنان است. این خروجی جذاب، نتیجه نوآوری دیگری است که توسط فیفا و لنوو توسعه یافته است.

شرکت لنوو تخصص فنی لازم را برای اسکن سه‌بعدی تمامی ۱,۲۴۸ بازیکن شرکت‌کننده در این مسابقات فراهم کرد. مدیریت لجستیک پیچیده برای رساندن اسکنرهای سه‌بعدی به کمپ تمام ۴۸ تیم، باعث شد تا برای هر بازیکن حاضر در جام جهانی یک آواتار اختصاصی و دقیق ساخته شود.

این آواتارها به طور انحصاری برای سیستم فناوری آفسایدگیری نیمه‌خودکار (SAOT) استفاده می‌شوند. آن‌ها اندازه‌گیری‌های دقیقی از فرم بدن بازیکنان ارائه می‌دهند تا ردیابی بازیکن هنگام بررسی صحنه‌های آفساید بهتر انجام شود. همچنین با استفاده از عناصر چهره و گرافیک بالای این آواتارها، استاندارد جدیدی در تصویرسازی سه‌بعدی خلق شده است. این گرافیک بالا باعث می‌شود تا درک تصمیمات آفساید برای بینندگان بسیار راحت‌تر و واقعی‌تر باشد.

این پروژه بی‌سابقه، گواهی بر تخصص لنوو در استفاده از سخت‌افزارها و هوش مصنوعی برای خلق آواتارهایی در این مقیاس عظیم است.

دستیار هوشمند FIFA AI Pro؛ تحلیل مسابقات با قدرت هوش مصنوعی

سیستم FIFA AI Pro یک دستیار پیشرفته برای تحلیل فوتبال پس از پایان مسابقه است که از هوش مصنوعی مولد و ترکیبی استفاده می‌کند. این ابزار که اولین سیستم هوش مصنوعی فوتبالی در این سطح محسوب می‌شود، با همکاری نزدیک لنوو و منحصراً برای کادر فنی و آنالیزورهای تیم‌ها طراحی شده است. تمرکز این دستیار بر استخراج بینش‌های تحلیلی و تولید گزارش از داده‌های رسمی مسابقات است.

این سیستم، عامل‌های هوشمند (AI Agents) را ترکیب می‌کند تا بتواند با زبان ساده و روزمره به سوالات پاسخ دهد. این ابزار با ترکیب داده‌های ساختاریافته (مثل رویدادها و حرکات بازیکنان)، مدل زبانی تخصصی فیفا و تصاویر ویدیویی، می‌تواند به سرعت توصیه‌های استراتژیک، تحلیل عملکرد و نکات تاکتیکی را ارائه دهد.

دستیار FIFA AI Pro یک موفقیت خیره‌کننده بوده است. تاکنون هر ۴۸ تیم حاضر در مسابقات با آن تعامل داشته‌اند و سوالات خود را از دل داده‌های رسمی، ویدیوها و تصاویر سه‌بعدی استخراج کرده‌اند. این ابزار در حال حاضر به ۱۵ زبان مختلف استفاده می‌شود.

این پروژه استثنایی نشان می‌دهد که هوش مصنوعی در آینده چگونه به فوتبال حرفه‌ای کمک خواهد کرد؛ از ساده‌سازی فرآیند آنالیز بازی گرفته تا در دسترس قرار دادن پیشرفته‌ترین اطلاعات برای همه تیم‌ها، بدون در نظر گرفتن بودجه مالی یا تعداد اعضای کادر فنی آن‌ها.