افشای مشخصات Radeon RX 9050؛ بازگشت غیرمنتظره گرافیکهای ۴ گیگابایتی در سال ۲۰۲۶
چند ماه پیش گزارشهایی مبنی بر توسعه یک کارت گرافیک اقتصادی و ردهپایین توسط شرکت AMD منتشر شد. اکنون واضحترین اطلاعات از این محصول شایعهشده در دسترس قرار گرفته است. شرکت ASRock به تازگی مشخصات کارت گرافیک Radeon RX 9050 را در دو کانفیگ ۴ و ۸ گیگابایتی روی وبسایت خود قرار داد. اگرچه هنوز اطلاعات رسمی درباره قیمت و زمان عرضه در دست نیست، اما این افشای اطلاعات (که مدت کوتاهی پس از انتشار از روی وبسایت برداشته شد) خبر از بازگشت پردازندههای گرافیکی مجهز به ۴ گیگابایت VRAM در سال ۲۰۲۶ میدهد؛ اتفاقی که از سال ۲۰۲۲ تا کنون سابقه نداشته است.
- تراشه گرافیکی: استفاده از نسخه تقلیلیافته Navi 44 با ۱۰۲۴ هسته پردازشی.
- دو کانفیگ حافظه: عرضه در نسخههای ۴ گیگابایتی (رابط ۶۴ بیتی) و ۸ گیگابایتی (رابط ۱۲۸ بیتی).
- فرکانس کاری: فرکانس پایه ۱۹۲۰ مگاهرتز و فرکانس بوست ۲۶۰۰ مگاهرتز در مدل ASRock Challenger.
- بازار هدف: احتمال عرضه نسخه ۴ گیگابایتی منحصراً برای سیستمهای از پیش ساخته شده (OEM).
مشخصات فنی و ساختار تراشه Navi 44
به نظر میرسد RX 9050 از نسخه ضعیفشده تراشه Navi 44 (مشابه با سری RX 9060) استفاده میکند. این پردازنده گرافیکی دارای ۱۰۲۴ هسته است که در ۱۶ واحد محاسباتی (Compute Units) تقسیم شدهاند؛ هرچند افشای اطلاعات در ماه می ادعا میکرد که این مدل دارای ۳۲ واحد محاسباتی خواهد بود. نسخه Challenger برند ASRock فرکانس پایه ۱۹۲۰ مگاهرتز و فرکانس بوست ۲۶۰۰ مگاهرتز را برای این کارت ثبت کرده است.
همچنین در این مشخصات، استفاده از یک پاور ۴۵۰ واتی پیشنهاد شده که ۵۰ وات کمتر از منبع تغذیه ۵۰۰ واتی توصیهشده برای کارت RX 9060 است. با این حال، هنوز عدد دقیق توان مصرفی کل بورد (Board Power) برای RX 9050 مشخص نیست.
مقایسه مشخصات RX 9050 با سایر رقبا
در جدول زیر، مشخصات افشاشده از هر دو نسخه این کارت را در کنار سایر کارتهای اقتصادی و نسلهای قبلی مشاهده میکنید:
| مدل کارت گرافیک | GPU | Cores | Memory | Memory Bus | Bandwidth | Board Power |
|---|---|---|---|---|---|---|
| AMD Radeon RX 9060 XT | Navi 44 | 2,048 | 8 GB (GDDR6) | 128-bit | 320 GB/s | 150W |
| Intel Arc B580 | BMG-G21 | 2,560 | 12 GB | 192-bit | 456 GB/s | 190W |
| NVIDIA GeForce RTX 5060 | GB206 | 3,840 | 8 GB (GDDR7) | 128-bit | 448 GB/s | 145W |
| AMD Radeon RX 9060 | Navi 44 | 1,792 | 8 GB | 128-bit | 288 GB/s | 132W |
| NVIDIA GeForce RTX 5050 | GB207 | 2,560 | 8 GB | 128-bit | 320 GB/s | 130W |
| AMD Radeon RX 9050 8GB | Navi 44 | 1,024 | 8 GB | 128-bit | 288 GB/s | ? |
| AMD Radeon RX 9050 4GB | Navi 44 | 1,024 | 4 GB | 64-bit | 144 GB/s | ? |
| Intel Arc A310 | ACM-G11 | 768 | 4 GB | 64-bit | 124 GB/s | 30W |
| NVIDIA GeForce GTX 1630 | TU117 | 512 | 4 GB | 64-bit | 96 GB/s | 75W |
بازگشت VRAM چهار گیگابایتی؛ عقبگرد در بازار سختافزار
تفاوت اصلی میان دو نسخه RX 9050 به پیکربندی حافظه مربوط میشود. مشخصات لو رفته نشان میدهد که مدل ۴ گیگابایتی از حافظه GDDR6 روی یک رابط ۶۴ بیتی استفاده میکند که پهنای باندی معادل ۱۴۴ گیگابایت بر ثانیه را ارائه میدهد. آخرین باری که بازار سختافزار شاهد یک کارت گرافیک با ۴ گیگابایت VRAM بود به سال ۲۰۲۲ بازمیگردد؛ زمانی که کارتهای Intel Arc A310 و Nvidia GTX 1630 عرضه شدند. امروزه استاندارد ۸ گیگابایتی به کف نیازمندیهای بازار تبدیل شده و حتی همین مقدار نیز بابت عدم آیندهنگری مورد انتقاد قرار میگیرد.
در سمت دیگر، نسخه ۸ گیگابایتی به لطف رابط ۱۲۸ بیتی خود پهنای باند را دو برابر کرده و به ۲۸۸ گیگابایت بر ثانیه میرساند. این احتمال وجود دارد که AMD قصد داشته باشد مدل ۸ گیگابایتی را مستقیماً به مصرفکنندگان نهایی بفروشد و نسخه ۴ گیگابایتی را صرفاً برای شرکتهای اسمبلکننده (OEM) در نظر بگیرد. این گمانهزنی با دیده شدن نسخه ۴ گیگابایتی RX 9050 در یک سیستم آماده سایبرپاور (CyberPower) با قیمت ۹۰۰ دلار در فروشگاه Best Buy تقویت میشود.
طراحی ظاهری، خروجیهای تصویر و عملکرد
طراحی مدل ASRock که در تصاویر افشاشده دیده میشود کاملاً استاندارد است: یک قاب مشکی با جزئیات نقرهای و کمی نورپردازی RGB. این کارت دارای دو پورت DisplayPort 2.1a و یک پورت HDMI 2.1b است و انرژی خود را از طریق یک کانکتور ۸ پین PCIe تامین میکند.
در بحث عملکرد، نسخه ۸ گیگابایتی احتمالاً به راحتی از پس بازیهای 1080p برخواهد آمد، بهویژه اگر با فناوری FSR 4 همراه شود. از آنجایی که با معماری RDNA 4 روبهرو هستیم، کاربران میتوانند از تمام مزایای این نسل شامل بهبودهای Ray Tracing و تکنولوژیهای آپاسکیل بهرهمند شوند.
تحلیل اختصاصی آلفاتک: تاثیر بحران حافظه بر تولید کارتهای اقتصادی
همانطور که اشاره شد، عرضه کارت گرافیک با ۴ گیگابایت حافظه ویدیویی پس از چهار سال وقفه اتفاقی عادی نیست. با توجه به بحرانهای پیدرپی زنجیره تامین و کمبود تراشههای حافظه در سال ۲۰۲۶، شرکتها برای کنترل قیمت محصولات ردهپایین خود مجبور به کاهش ظرفیت VRAM و محدود کردن رابط حافظه (Bus Width) شدهاند.
در حالی که این استراتژی به شرکتهای OEM اجازه میدهد تا سیستمهای ارزانقیمتتری را به بازار بفرستند، اما برای گیمرها ارزش خرید پایینی خواهد داشت؛ چرا که ۴ گیگابایت حافظه به زحمت برای بارگذاری بافتهای بازیهای جدید حتی در رزولوشن 1080p کفایت میکند. به نظر میرسد AMD این کارت را بیشتر برای رقابت در محیطهای اداری، سیستمهای خانگی ساده و بازیهای سبک eSports طراحی کرده است.
